Gezondheid

Inleiding

In de afdeling gezondheid van DWVN worden erfelijke defecten kort beschreven. Doorsnee gezien hebben we nog een gezonde Wetterhoun. Over een langere periode is geregeld met dezelfde honden gefokt, waardoor een hoog inteeltpercentage is ontstaan. Hierdoor zijn waarschijnlijk erfelijke defecten ontstaan. Deze defecten komen reeds jarenlang bij de Wetterhoun voor. Hoe vaak, valt niet exact te omschrijven, door gebrek aan informatie.

DWVN is aan het inventariseren. Hierbij zijn wij afhankelijk van de medewerking van fokkers en eigenaren. Graag ontvangen we gegevens van honden met een medisch probleem. De naam van de hond, NHSB-nummer en geboortedatum, de naam van de eigenaar, telefoonnummer, en e-mailadres, kunt u e-mailen naar: fokken@dwvn.nl

Een uitgebreide inventarisatie is noodzakelijk om de Wetterhoun met het fokplan van Pieter Oliehoek gezonder te krijgen,
zie verdere uitleg onderaan dit artikel

Alle gegevens worden vertrouwelijk behandeld.

Over alle hieronder beschreven erfelijke defecten zijn artikelen te vinden op het internet.


Cryptorchidie

Cryptorchidie is het niet-indalen van één of beide testikels. Het is een afwijking die bij veel diersoorten voorkomt. In de embryonale fase worden de geslachtsklieren in de buikholte (in de buurt van de nieren) aangelegd, waarna ze bij het mannelijk dier migreren (verhuizen) en uiteindelijk ‘buiten het lichaam’, in de balzak (het scrotum) terecht komen. (Bij cryptorchidie dus niet!)

Dit is een polygenetische aandoening, waarbij het defect tot expressie komt door een combinatie van meerdere (poly) modificerende genen, samen met milieufactoren en een dosis toeval. Deze genen zijn echter niet bekend, behalve voor één genenpaar. Het selecteren tegen enkel dit gen zou de kans op de aandoening verminderen, maar niet laten verdwijnen.

Een uitgebreid artikel over Cryptorchidie van Ir. Ed.J. Gubbels, populatie geneticus. lees verder


ED (elleboog misvorming)

ED begint meestal bij een jonge hond tussen de 4-9 maanden. Is de hond kreupel en stijf aan één of beide voorbenen, ga dan naar de dierenarts. Er zullen twee foto’s per elleboog gemaakt worden.

Er zijn vier vormen van ED: LPA, LPC, OCD en Incongruentie.

De dierenarts zal een behandelplan voorstellen.

Bij niet-behandelen zal een ernstige artrose ontstaan in het gewricht en blijvende problemen voor de hond.

Milieufactoren: verkeerde voeding, en vooral te zwaar zijn (obesitas) en te veel en verkeerde beweging zijn naast een erfelijke aanleg, verantwoordelijk voor het ontstaan van ED. In een onderzoek vond Ronald Corbee dat het overgrote deel van de dieren die getoond werden tijdens hondenshows, té dik waren.


Entropion

entropion
entropion

Entropion komt af en toe voor bij de Wetterhoun. Bij entropion krult de rand van het ooglid naar binnen en wrijft bij het knipperen met de ooghaartjes over de oogbol. Meestal is het onderste ooglid aangedaan.

Er zijn drie gradaties, afhankelijk van de uitgebreidheid van het omkrullen:
hooggradig 180°, middelgradig 90° en laaggradig 45°.

De hond gaat met het oog/de ogen knijpen omdat het enorm pijnlijk is. Er ontstaat een heftige tranenvloed, vaak met slijm en/of pus. Het hoornvlies raakt beschadigd, er kan een blauw waas over het oog komen. Bij niet medisch ingrijpen zal de hond blind worden.

In hele lichte gevallen kan het met een goede oogzalf behandeld worden, lukt dat niet, moet er operatief worden ingegrepen.


Hartproblemen

Bij de Wetterhoun zijn enkele honden met hartafwijkingen. In hoeverre dat incidentele gevallen zijn is onbekend. Het is belangrijk om iedere Wetterhoun te laten controleren en de dierenarts goed naar het hart te laten luisteren, alvorens te fokken. Wijs uw dierenarts hierop tijdens een bezoek of keuring. Aanwijzingen voor hartproblemen kunnen zijn, wanneer de hond tekenen vertoont van o.a. :

  • Hoesten;
  • Versnelde ademhaling;
  • Verslechterende conditie;
  • Blauwe slijmvliezen.

HD

Bij klinische heupdysplasie past de kop van het achterste bovenbeen niet goed meer in de kom. Tevens kunnen er ernstige misvormingen aanwezig zijn. Er bestaat een manier om de kwaliteit van de heupen te screenen. Hiervoor worden röntgenfoto’s gemaakt. Deze foto’s worden vervolgens gescoord in gradaties. In elk land gaat dit anders maar in Nederland, wordt dit door een panel van experts gedaan. Om een officiële F.C.I.-beoordeling te krijgen moeten de foto’s opgestuurd worden naar de Raad van Beheer. Er zijn 5 gradaties:

  • HD A (= negatief): de hond is op basis van de röntgenfoto vrij van HD; dit betekent niet dat de hond geen ‘drager’ van de afwijking kan zijn;
  • HD B (= overgangsvorm): op de foto’s zijn kleine veranderingen zichtbaar die het gevolg zijn van heupdysplasie;
  • HD C (= licht positief) op de foto’s zijn veranderingen zichtbaar die het gevolg zijn van heupdysplasie;
  • HD D (= positief): je hond laat duidelijke veranderingen zien die passen in het ziektebeeld van HD;
  • HD E (= positief in optima forma): de heupgewrichten zijn ernstig misvormd.

Niet alle honden met minder goede heupen hebben ook daadwerkelijk klinische HD.

Heupdysplasie ontstaat voor een klein deel door erfelijke aanleg, maar vooral ook milieufactoren zoals verkeerde voeding, te zwaar en te veel en verkeerde beweging spelen een rol. Het is waarschijnlijk dat obesitas het risico verhoogd, zowel op de gradatie als op de kans op klinische HD.

Bij de Wetterhoun zien we geen honden met ernstige loopproblemen waar HD aan ten grondslag ligt. Om deze reden verplicht de DWVN het op HD röntgenen niet voor het eerste nest. Maar om juridische reden adviseren wij om wèl officiële HD-foto’s te laten maken.


Kale plekken

Vanaf de jaren zestig werden bij sommige Wetterhounen kale plekken geconstateerd.
Helaas is dat nog steeds het geval.

Kale plekken kunnen veel oorzaken hebben, zoals vlooienallergie, schimmels, mijten. Hormonale storingen zoals vertraagde schildklierwerking (Hypothyreoidie).
Kale plekken ontstaan met en zonder jeuken en kunnen symmetrische zijn.
Vaak zie je ze rond de anus en de vulva of testikels (perineum).
Beiderzijds op de achterzijde van de achterpoten (broek).
Kale plek boven op de staart, kaalheid ter hoogte van de beide zitbeenknobbels.
Kaalheid van de flanken, beiderzijds, kaalheid in het hals en nek gebied en/of
de symmetrische kaalheid achter de beide oren.

Heeft uw Wetterhoun kale plekken, ga dan naar de dierenarts. Vaak zijn deze prima te behandelen.

Belangrijk: Nooit corticosteroïden aan een Wetterhoun geven, zeker niet bij kale plekken met jeuk. Deze vergroten het probleem!

Afhankelijk van de oorzaak zijn kale plekken ook homeopathisch goed te behandelen. Raadpleeg een dierenarts/ klassiek homeopaat om deze behandeling te begeleiden.


Kanker

Kanker in diverse vormen komt voor bij de Wetterhoun. Het ‘lijkt’ erop dat we het meest lymfeklierkanker (Maligne Lymfoom) zien.

Vertoont uw hond één of meerdere van onderstaande symptomen, neem dan direct contact op met de dierenarts.

  • Abnormale diktes (een gezwel, bobbel)
  • Afvallen/afwijkende eetlust
  • Benauwdheid of hoesten
  • Bloedverlies
  • Kreupelheid of stijfheid
  • Moeilijk plassen of poepen
  • Pijn
  • Veel drinken en plassen
  • Verminderd uithoudingsvermogen
  • Wonden die niet genezen

 verdere uitleg 

Om een ras gezond te houden is het niet alleen van belang om diversiteit vast te houden (het ras breed te houden) en daarmee inteelt te voorkomen, maar ook om aandoeningen zo zorgvuldig mogelijk in kaart te brengen. Ook al wordt met een hond zelf niet gefokt, is het voor selectie tegen ziekten van groot belang om aandoeningen per hond in kaart te brengen. Dat komt omdat directe selectie nauwelijks effect heeft tegen polygenetische ziekten, vooral die ziekten die sterk onder invloed zijn van externe omstandigheden (milieu & toeval). Hoewel het natuurlijk altijd beter is om niet een zieke reu of teef, maar wel bijvoorbeeld zijn broer of haar zus in te zetten, is door puur toeval soms zelfs mogelijk dat een ziekte toch toeneemt terwijl je er juist tegen selecteert. Daarom is deze vorm van selectie niet heel effectief.

Met een grote hoeveelheid aan gegevens kunnen we echter veel effectiever aandoeningen met een erfelijk component te lijf. Om een extreem voorbeeld te geven; het is waarschijnlijk beter om een reu te gebruiken met cryptorchidie waarvan alle broers, de vader en opa’s en zoons, géén cryptorchidie hebben, dan een reu te gebruiken zonder cryptorchidie waarvan wel alle familieleden cryptorchidie vertonen. Het beste is natuurlijk als zowel de reu zelf als zijn familie volledig vrij is. Maar daar zijn dus gegevens voor nodig.

Om deze reden zal de DWVN zoveel mogelijk ziekten van honden in kaart gaan brengen.